Departament Bezpieczeństwa Państwowego (VSD) poinformował, że obserwuje na Litwie przejawy rozprzestrzeniania się ekstremizmu nihilistycznego i apeluje do rodziców, opiekunów, nauczycieli oraz innych osób mających kontakt z młodzieżą o większą uwagę na aktywność dzieci w internecie.
Według VSD zjawisko to w ostatnich latach obserwowane jest na całym świecie wśród nieletnich. Nihilizm wiąże się z negatywizmem, pesymizmem i sceptycyzmem. Zwolennicy tej ideologii uważają, że świat i ludzkie życie nie mają obiektywnego sensu, celu ani wartości. Niektórzy badacze określają już ten proces mianem epidemii.
Służby podkreślają, że niepowstrzymana na czas radykalizacja może prowadzić do nieodwracalnych szkód zarówno dla osób poddanych wpływowi tej ideologii, jak i ich ofiar.
Ekstremizm nihilistyczny rozprzestrzenia się przede wszystkim za pośrednictwem popularnych wśród młodzieży mediów społecznościowych oraz platform gamingowych, takich jak Roblox czy World of Tanks.
Do pozyskiwania nowych osób wykorzystywane są atrakcyjne dla młodych ludzi formy przekazu, takie jak memy, krótkie filmy czy gry komputerowe. Zaangażowanie w takie środowiska przedstawiane jest jako szansa na samorealizację, zdobycie uwagi i uznania, osiągnięcie statusu autorytetu lub przynależność do elitarnej grupy.
Osoby związane z sieciami ekstremizmu nihilistycznego popełniają przestępstwa zarówno w świecie wirtualnym, jak i rzeczywistym. W internecie wyszukują szczególnie podatnych nieletnich – mających problemy rodzinne, zaburzenia psychiczne lub pozostających w izolacji społecznej.
Jak podaje VSD, na początkowym etapie kontaktu ekstremiści okazują takim osobom pozorne wsparcie emocjonalne, by zdobyć ich zaufanie. Następnie wyłudzają materiały o wrażliwym charakterze i szantażują ofiary groźbą ich publikacji. W ten sposób zmuszają je do samookaleczeń, przemocy wobec innych ludzi lub zwierząt, a w niektórych przypadkach nawet do prób samobójczych. Często wymagają również dokumentowania tych działań za pomocą zdjęć lub nagrań.
W świecie rzeczywistym działalność osób związanych z takimi środowiskami zwykle zaczyna się od drobnych wykroczeń, takich jak malowanie graffiti czy niszczenie mienia. W późniejszych etapach dochodzi do aktów przemocy wobec młodszych nastolatków, osób bezdomnych, uzależnionych od alkoholu i narkotyków, przedstawicieli mniejszości rasowych, etnicznych i religijnych oraz innych grup szczególnie narażonych. Takie ataki są często nagrywane i publikowane w mediach społecznościowych.
VSD wskazuje, że o możliwym zaangażowaniu młodej osoby w środowiska ekstremizmu nihilistycznego mogą świadczyć m.in. izolacja społeczna, nagłe i trudne do racjonalnego wyjaśnienia zmiany zachowania, długotrwale obniżony nastrój, spędzanie większości czasu na komunikacji w mediach społecznościowych, używanie charakterystycznych symboli i terminologii zamkniętych grup internetowych, otwarte fascynowanie się ideologiami ekstremistycznymi, organizacjami terrorystycznymi lub seryjnymi mordercami, a także gromadzenie związanych z nimi gadżetów i symboli.
