Już 6 czerwca Troki staną się stolicą polskiej kultury na Litwie. Jubileuszowy 35. Festyn Kultury Polskiej Ziemi Trockiej „Dźwięcz, Polska Pieśni!” zgromadzi zespoły z Wileńszczyzny i Polski, mieszkańców regionu oraz miłośników tradycji. Jak podkreślają organizatorzy, to nie tylko święto muzyki, ale także wydarzenie, które od trzech i pół dekady buduje wspólnotę, pielęgnuje pamięć i łączy pokolenia.
Już po raz 35. Trocki Oddział Rejonowy Związku Polaków na Litwie organizuje Festyn Kultury Polskiej Ziemi Trockiej „Dźwięcz, Polska Pieśni!”. Przez lata wydarzenie stało się jednym z najważniejszych polskich świąt kulturalnych na Wileńszczyźnie, przyciągając zarówno wykonawców, jak i publiczność z różnych zakątków Litwy oraz Polski.
Tegoroczna edycja odbędzie się 6 czerwca w Trokach. Organizatorzy podkreślają, że mimo zmieniających się czasów i nowych wyzwań, festyn pozostaje wierny wartościom, które przyświecały jego twórcom od samego początku.
Festyn, który przetrwał próbę czasu
– Od 35 lat konsekwentnie staramy się pielęgnować polskie tradycje, rozwijać kulturę i – co najważniejsze – przekazywać ją z pokolenia na pokolenie – mówi organizatorka wydarzenia Alina Kowalewska. – Czasy się zmieniają, pojawiają się nowe technologie i nowe formy spędzania wolnego czasu, ale festyn pozostaje wierny tradycjom, które chcemy kontynuować.
To właśnie ciągłość tradycji organizatorzy uznają za największy sukces wydarzenia. Festyn przez lata nie tylko prezentował dorobek polskich zespołów artystycznych, ale również integrował lokalną społeczność i budował poczucie wspólnej tożsamości.
Jednocześnie wydarzenie stale ewoluowało. Zmieniały się formy prezentacji, oczekiwania publiczności i możliwości organizacyjne, jednak jego fundament pozostał niezmienny.
– Staramy się strzec tego, co zostało stworzone na początku, i zachować elementy, które są dla nas najcenniejsze – podkreśla Kowalewska.
Swoista Parada Polskości rejonu trockiego
Tradycyjnie obchody rozpoczną się Mszą Świętą w Bazylice Nawiedzenia Najświętszej Maryi Panny w Trokach. Następnie uczestnicy przejdą uroczystym korowodem ulicą Witolda do Centrum Kultury i Sztuki w Trokach, gdzie odbędzie się główna część wydarzenia.
To właśnie przemarsz jest jednym z najbardziej rozpoznawalnych elementów festynu.
– Często pytają mnie, czy ten przemarsz można porównać do Parady Polskości. W pewnym sensie tak. Jest to swoista Parada Polskości rejonu trockiego – mówi organizatorka.
Korowód ma znaczenie nie tylko symboliczne. To także okazja do pokazania dorobku zespołów, podkreślenia polskiej obecności w regionie oraz zamanifestowania przywiązania do tradycji.
– Idąc ulicami miasta, pokazujemy swoją tożsamość, swoją kulturę i to, co udało nam się zachować przez pokolenia – dodaje.
Festyn, który podróżuje
Jedną z wyjątkowych cech wydarzenia jest jego wędrowny charakter. Co roku festyn odbywa się w innej miejscowości rejonu trockiego, dzięki czemu kolejne społeczności mogą aktywnie uczestniczyć w jego organizacji.
W tym roku gospodarzem jubileuszowej edycji są Troki. W przygotowanie wydarzenia zaangażowali się nie tylko członkowie Trockiego Oddziału Rejonowego Związku Polaków na Litwie, ale również Koło ZPL w Trokach, zespół „Troczanie”, Centrum Kultury i Sztuki w Trokach oraz przedstawiciele innych kół działających w rejonie.
– To święto całego rejonu trockiego. Bez zaangażowania wielu ludzi nie mogłoby się odbyć – podkreśla Kowalewska.
Pieśni, które przechowują pamięć
Jednym z najbardziej wzruszających momentów festynu pozostaje wspólny występ połączonych chórów rejonu trockiego.
Wszystkie chóry spotykają się na jednej scenie, by wykonywać utwory związane z historią i kulturą regionu. To nie tylko koncert, ale także forma hołdu dla poetów i kompozytorów Ziemi Trockiej.
Podczas tegorocznego wydarzenia zabrzmią utwory śp. Wiktora Kowalewskiego, Aleksandra Melecha oraz innych twórców, którzy przez lata współtworzyli muzyczne dziedzictwo regionu.
Wspominani będą również poeci związani z Trokami i okolicami, m.in. Helena Wróblewska, Józefa Łyczkowska, Helena Linkiewicz, Danuta Kostygowa oraz Aleksander Śnieżko.
Organizatorzy podkreślają, że zachowanie pamięci o tych osobach jest jednym z najważniejszych zadań festynu.
– Dzięki ich twórczości możemy przypominać młodym ludziom o naszych korzeniach i o ludziach, którzy budowali kulturę tego regionu – zaznacza Kowalewska.
Czy młodzi nadal chcą śpiewać?
W dobie mediów społecznościowych, platform streamingowych i szybkiej konsumpcji treści pytanie o przyszłość pieśni ludowej pojawia się coraz częściej.
Zdaniem organizatorów tradycyjna muzyka nadal ma szansę trafiać do młodego pokolenia, pod warunkiem, że będzie prezentowana w atrakcyjnej formie.
– Musimy iść z duchem czasu i podążać za młodym pokoleniem, nie zapominając jednak o swoich korzeniach i tradycjach. Ważne jest, aby przekazywać je młodzieży w sposób przystępny, ciekawy i angażujący – mówi organizatorka.
Jak podkreśla, pieśń ludowa może funkcjonować we współczesnych aranżacjach, nie tracąc przy tym swojej autentyczności. Właśnie dlatego festyn stara się łączyć tradycję z nowoczesnością.
Wychował całe pokolenia artystów
Przez 35 lat przez scenę festynową przewinęły się setki wykonawców. Wielu z nich stawiało tutaj swoje pierwsze kroki artystyczne.
Jednym z najbardziej znanych przykładów jest Ewelina Saszenko, reprezentantka Litwy na Konkursie Piosenki Eurowizji, która również występowała na festynach jako młoda artystka.
– Można powiedzieć, że festyn wychował wiele pokoleń artystów – podkreśla Kowalewska.
Sama organizatorka również wspomina wydarzenie bardzo osobiście.
– Uczestniczyłam w nim już jako dziecko. Najbardziej pamiętam atmosferę wspólnoty i to, że mogliśmy być razem. To właśnie jest dla mnie największym symbolem festynu.
Po tegorocznej edycji organizatorzy planują także specjalny wieczór wspomnień. W programie znajdzie się prezentacja archiwalnych zdjęć, nagrań oraz materiałów dokumentujących historię wydarzenia.
Goście z Polski i budowanie więzi ponad granicami
Od lat ważnym elementem festynu jest obecność zespołów z Polski. Dzięki temu wydarzenie staje się przestrzenią spotkania Polaków mieszkających po obu stronach granicy.
W tym roku do Trok przyjadą Chór i Orkiestra Kameralna Ogólnokształcącej Szkoły Muzycznej I i II stopnia im. Karola Lipińskiego w Lublinie z programem „Z obrazkiem Lublina dla Wileńszczyzny – pieśni ojczyzny”.
Publiczność zobaczy również występ Zespołu Pieśni i Tańca „Kortowo” z Olsztyna.
– Dla nas bardzo ważna jest współpraca, wymiana doświadczeń i możliwość wzajemnego poznawania się. Takie spotkania budują więzi między Polakami mieszkającymi na Litwie i w Polsce oraz pomagają pielęgnować wspólne dziedzictwo kulturowe – podkreśla Kowalewska.
Wielokulturowe Troki
Troki od wieków pozostają miejscem spotkania różnych narodowości, religii i kultur. Organizatorzy festynu starają się, aby ta różnorodność znajdowała odzwierciedlenie również na scenie.
W wydarzeniu regularnie uczestniczą zespoły reprezentujące nie tylko polską, ale także rosyjską i inne społeczności zamieszkujące region.
Jednym z przykładów jest zespół „Zabawa”, reprezentujący rosyjską mniejszość narodową, który od lat bierze udział w festynie.
– Rejon trocki jest wielokulturowy, wielojęzyczny i zamieszkiwany przez przedstawicieli różnych narodowości. To nie jest wyzwanie, lecz nasz ogromny atut i bogactwo, które warto pielęgnować – podkreśla organizatorka.
Według niej festyn przypomina, że mimo różnic kulturowych mieszkańcy regionu mogą wspólnie tworzyć jedną społeczność.
Tradycja, która wciąż żyje
Choć przez 35 lat zmieniło się wiele, idea festynu pozostała niezmienna. Nadal jest to święto polskiej kultury, pamięci i wspólnoty.
W czasach, gdy coraz trudniej zatrzymać uwagę młodego pokolenia, organizatorzy wierzą, że właśnie takie wydarzenia pomagają zachować więź z historią i tradycją.
6 czerwca Troki ponownie rozbrzmią polską pieśnią. Dla jednych będzie to okazja do wspomnień, dla innych do odkrycia kultury swoich przodków. Dla wszystkich – święto, które od 35 lat udowadnia, że tradycja może być żywa, aktualna i wciąż potrzebna.
PROGRAM:
6 czerwca 2026 r. Troki
13:30 – Msza Święta w Bazylice pw. Nawiedzenia Najświętszej Maryi Panny w Trokach
14:30 – uroczysty przemarsz ulicą Vytauto od Bazyliki do Centrum Kultury i Sztuki w Trokach
15:00 – koncert i prezentacje zespołów artystycznych, atrakcje dla dzieci i dorosłych na placu przy Centrum Kultury i Sztuki w Trokach (ul. Vytauto 69)
Na scenie wystąpią zespoły z rejonu trockiego, miasta Wilna oraz wyjątkowi goście z Polski:
Chór i Orkiestra Kameralna Ogólnokształcącej Szkoły Muzycznej I i II st. w Lublin
Zespół Pieśni i Tańca „Kortowo” z Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego w Olsztyn
