Prezydent Gitanas Nausėda stwierdził, że oszustwa w przestrzeni cyfrowej nie są już pojedynczymi przestępstwami finansowymi, lecz zorganizowaną i szybko dostosowującą się działalnością przestępczą, stanowiącą zagrożenie dla zaufania społeczeństwa do państwa.
– Gdy człowiek przestaje ufać telefonowi z banku czy instytucji państwowej, gdy boi się korzystać z usług cyfrowych, gdy zaczyna wątpić, czy państwo jest w stanie go ochronić – wtedy przestaje to być wyłącznie problem przestępczości, a staje się kwestią bezpieczeństwa narodowego. Szczególnie boleśnie odczuwamy to dziś, gdy tysiące mieszkańców Litwy dowiedziało się o wycieku wrażliwych danych osobowych – powiedział we wtorek podczas forum bezpieczeństwa cyfrowego prezydent Gitanas Nausėda.
Jak pisała BNS, Prokuratura Generalna Litwy prowadzi śledztwo w sprawie możliwego nielegalnego dostępu do rejestrów danych zarządzanych przez Centrum Rejestrów oraz przejęcia ponad 600 tys. wpisów.
Zdaniem prezydenta incydent wyraźnie pokazał, że stosowane środki bezpieczeństwa były niewystarczające, a ryzyka geopolityczne – niedoszacowane.
– W obecnej sytuacji bezpieczeństwa jest to niedopuszczalne. Ochrona infrastruktury krytycznej i informacji państwowych nie jest problemem jednej ministerialnej instytucji. To sprawa całego państwa, wymagająca natychmiastowej mobilizacji – podkreślił Nausėda.
Prezydent zaznaczył, że żadna instytucja ani organizacja nie jest w stanie samodzielnie wygrać walki z oszustami. Dlatego z inicjatywy prezydentury w ubiegłym roku podpisano memorandum między najważniejszymi instytucjami państwa dotyczące wspólnej krajowej reakcji na oszustwa w przestrzeni cyfrowej.
Prezydent zwrócił również uwagę na już osiągnięte rezultaty: działające całodobowo policyjne centrum zgłoszeń, wzmocnione działania prewencyjne banków, blokowanie przez operatorów telekomunikacyjnych milionów fałszywych połączeń i wiadomości oraz działalność Narodowego Centrum Cyberbezpieczeństwa wzmacniającego odporność państwa.
Według głowy państwa najważniejszą zmianą jest to, że na Litwie działa już wspólny system łączący instytucje państwowe, organy ścigania, sektor finansowy, operatorów telekomunikacyjnych i ekspertów ds. cyberbezpieczeństwa.
Prezydent podkreślił również znaczenie edukacji społecznej i wezwał do większego nacisku na informowanie o nowych zagrożeniach oraz wzmacnianie kompetencji cyfrowych seniorów.
W swoim wystąpieniu zaznaczył także europejski wymiar problemu, podkreślając, że cyberoszuści nie respektują granic państwowych, dlatego konieczna jest ściślejsza współpraca międzynarodowa.
Zdaniem prezydenta zbliżające się przewodnictwo Litwy w Radzie Unii Europejskiej daje krajowi szansę stać się jednym z liderów budowania skuteczniejszej europejskiej współpracy w walce z cyfrowymi oszustwami.
