Jak spędzić najbliższy weekend oraz tydzień w Wilnie i na Wileńszczyźnie? Proponujemy zestawienia najciekawszych wydarzeń.
Publiczna Biblioteka Żydowska w Wilnie zaprasza 3 października o godz. 17:00 na spotkanie Klubu Książki, poświęcone omówieniu książek „Nasza Irena. Wspomnienia o Irenie Veisaitė” (red. Reda Pabarčienė) oraz „Irena Veisaitė. Życie powinno być przejrzyste” (Aurimas Švedas). Gościem Klubu Książki będzie Donatas Puslys – publicysta, wykładowca, współpracownik internetowego dziennika „Bernardinai.lt”, kierownik programu medialnego w Wileńskim Instytucie Analiz Politycznych.
„Każde dzieło sztuki musi mieć określoną strukturę i rytm opowieści. Tylko wtedy sztuka może być oddziałująca. Czuję, że do naszego życia moglibyśmy zastosować analogię do dzieł sztuki, które muszą posiadać strukturę, rytm, nie wspominając już o jasnych ideowych i wartościowych wytycznych. (...) Może to zabrzmi nieco dydaktycznie, ale życie powinno być przejrzyste. (...) Doświadczenia, o których właśnie Państwu opowiedziałam, pozwoliły mi zrozumieć, że życie jest sztuką, że także życiu potrzebne są sens, temat i rytm. Mogę nieskromnie pochwalić się dedykacją, którą napisał mi znany profesor socjologii Zygmunt Bauman, podarowując swoją książkę „The Art of Life” – „Jesteśmy artystami życia” (2008): „Irenie, wielkiemu mistrzowi życia”. Ta dedykacja jest dla mnie szczególnie cenna”. (Fragment z książki Aurimasa Švedasa „Irena Veisaitė. Życie powinno być przejrzyste”).
3 października o godz. 18.00 w CKR filii w Mariampolu zabrzmi muzyka, pieśni i tańce podczas koncertu „Jabłko w dłoni jesieni”, zorganizowanego z okazji Międzynarodowego Dnia Osób Starszych.
Na scenie wystąpią Kapela Dworska z Waki Trockiej, Zespół wokalny „Ale Babki“, Klub Seniorek „Młode i kreatywne” oraz kobiecy zespół taneczny „Malwy“.
Po koncercie czeka na Państwa niespodzianka – degustacja potraw z jabłek, przygotowanych przez Klub Seniorek „Młode i kreatywne”.
W ramach Młodzieżowego Festiwalu Sztuki Teatralnej „Sol Oriens” zapraszamy 3 października o godz. 20:00 do Sali Teatralnej Domu Kultury Polskiej w Wilnie na spektakl „Oszukani” – śmieszno-gorzki dramat o tym, że czasem podjęcie trudnego wyboru i poświęcenie tego, co dla nas najważniejsze, bywa jedynym wyjściem z sytuacji. Nigdy nie są to decyzje proste – często podejmowane w momencie, gdy brak już innych możliwości, a uczucie desperacji ogarnia całą sytuację. Ale czy desperacja jest zła, skoro zmusza do działania? Przecież zawsze chcemy dobrze, przynajmniej we własnym mniemaniu.
„Oszukani” to dynamiczna mieszanka absurdu i realizmu codzienności – historia, która rozbawi, zasmuci i zaskoczy! W pewnym momencie spektaklu jedna z postaci wypowiada słowa: „zostaliśmy oszukani!” – słowa, które wybrzmiewają przez całe przedstawienie. Wstęp wolny.
W pierwszy weekend października (3–5 października), dwór w Szumsku zaprasza na wyjątkowe doświadczenia muzyki renesansu i baroku w Sali Owalnej oraz innych salach dworu. Program festiwalu obejmuje występy zespołów z różnych zakątków świata, ukazujące różnorodność muzyki dawnej i jej bogactwo emocjonalne.
Na słuchaczy czeka: ciepły i ekspresyjny solowy program na violę da gambę z Biancą Cucini, prowadzący przez francuskie, niemieckie i angielskie melodie barokowe; „Ensemble Pampinea“, przenoszący do atmosfery XIV-wiecznej Florencji, inspirowanej żartobliwym „Dekameronem” Boccaccia; subtelny koncert wokalnej muzyki XVII-wiecznych kompozytorów Monteverdiego i Cavalliego w wykonaniu „Orpheus Ensemble Basel”; a także „Primero Sueño” – zespół ożywiający brzmienia muzyki Nowej Hiszpanii XVII–XVIII wieku, łączącej tradycje europejskie, rdzennych ludów Ameryki oraz Afryki.
Pomiędzy głównymi koncertami odbędą się spotkania z wykonawcami, czytania poezji renesansowej i barokowej oraz zajęcia edukacyjne, umożliwiające bliższe poznanie instrumentów muzyki dawnej i subtelności ich wykonania, a także tańców renesansowych.
4 października dla społeczeństwa zostanie udostępniony przebudowany plac targowy w Rudominie. To jeden z najważniejszych projektów infrastrukturalnych ostatnich lat w rejonie wileńskim.
– Targ w Rudominie zawsze słynął ze swojej koncepcji i szerokiego asortymentu, a po rekonstrukcji stanie się jeszcze bardziej atrakcyjny zarówno dla kupujących, jak i handlowców. Choć realizacja projektu się przedłużyła, cieszymy się, że wreszcie możemy otworzyć to nowoczesne targowisko, które niewątpliwie stanie się jeszcze większym centrum przyciągania. Zapraszam wszystkich na otwarcie, by wspólnie cieszyć się odnowionym targiem – mówi mer rejonu wileńskiego Robert Duchniewicz.
Zapraszamy wszystkich mieszkańców rejonu, handlowców i gości, aby wspólnie cieszyć się nową przestrzenią.
Teatr „Wędrówka”, działający przy Gimnazjum im. św. Rafała Kalinowskiego w Niemieżu, niedawno obchodził swój srebrny jubileusz – 25-lecie działalności. W tym czasie wystawił na scenach Litwy i Polski ponad 30 spektakli. Zespół jest wielokrotnym laureatem festiwali i konkursów na szczeblu rejonowym, republikańskim oraz międzynarodowym.
W skład teatru wchodzą uczniowie, ich rodzice, nauczyciele oraz absolwenci gimnazjum. Większość przedstawień realizowana była w formie tzw. „teatru czarnego”, z wykorzystaniem lamp ultrafioletowych. W tej technice powstał także spektakl „Mały Książę” według powieści Antoine’a de Saint-Exupéry’ego w reżyserii Bożeny Bieleninik.
Spektakl zostanie pokazany w ramach Młodzieżowego Festiwalu Sztuki Teatralnej „Sol Oriens” 4 października o godz. 12:30 w Domu Kultury Polskiej w Wilnie. Wstęp wolny.
4 października o godz. 13:00 odbędzie się pierwszy „Marsz dla Życia” w Wilnie. Głównymi celami „Marszu dla Życia” są: pokojowe, ale zdecydowane poparcie dla ludzkiego życia i godności, promowanie kultury życia, zwrócenie uwagi na potrzeby matek, ojców i rodzin oraz zachęcenie decydentów do szukania rozwiązań opartych na trosce o ludzkie życie, a nie wyłącznie na względach ekonomicznych lub ideologicznych.
Szczegóły wydarzenia są dostępne tutaj.
4 października po godz. 13:30 zapraszamy do Domu Kultury Polskiej na spektakl „Balladyna Reloaded: Electro Musical” na podstawie dramatu Juliusza Słowackiego w reżyserii Bożeny Sosnowskiej.
„Balladyna Reloaded” to współczesna, muzyczna reinterpretacja klasycznego dramatu Juliusza Słowackiego – opowieści o władzy, zbrodni, przeznaczeniu i upadku moralnym. W tej nowoczesnej odsłonie tekst romantyczny rezonuje z lękami dzisiejszego człowieka, stając się pretekstem do rozmowy o tym, jak współczesność kształtuje nasze wybory, winy i konsekwencje.
Pałac Wielkich Książąt Litewskich zaprasza 4 października o godz. 14:00 na wycieczkę „Długo i szczęśliwie? Małżeństwa władców”.
Czy naprawdę „długo i szczęśliwie”? Małżeństwa władców często były czymś więcej niż tylko historiami miłosnymi – łączyły dynastie i tworzyły więzi polityczne. Nieprzypadkowo jedno z najbardziej imponujących wesel XVI wieku odbyło się właśnie tutaj, w Wilnie, 4 października 1562 roku. Katarzyna Jagiellonka została wówczas żoną przyszłego króla Szwecji, Jana Wazy.
W tym roku mija już 463 lata od tego wydarzenia. Podczas wycieczki usłyszą Państwo opowieści o miłości, obowiązku i intrygach władzy. Rejestracja tutaj.
4 października o godz. 16:30 zapraszamy na spektakl „Zastygając w bezruchu” w reżyserii Magdy Burdzińskiej, który się odbędzie w Domu Kultury Polskiej.
Człowiek rodzi się wolny, a jednak każdego dnia zabiera mu się tę wolność. Niewidzialne sieci społeczeństwa, norm, ról, oczekiwań, słów rzucanych mimochodem – wszystko to zaciska się wokół duszy, aż ta przestaje oddychać. Oto Kobieta. Nie ma imienia, bo mogłaby być każdą z Nas. Jest ciałem i myślą, krzykiem i milczeniem. W jej wnętrzu kłębią się słowa, których nie wypowiedziała i te, które rzucono w nią jak kamieniem. Jej historia to opowieść o poszukiwaniu siebie w świecie, który nieustannie ją kształtuje, modeluje, wykrzywia, aż staje się kimś, kogo nie poznaje w lustrze.
Monodram "Zastygając w bezruchu", to podróż przez labirynt kobiecej duszy. To echo głosów, które przez lata wpisały się w jej świadomość, formując ją wbrew jej woli. To spektakl o słowach. O ich sile i okrucieństwie. O tym, jak zdania wypowiedziane lekko, bez zastanowienia, mogą zmienić czyjeś życie. Jak słowa mogą być gwoździami wbijanymi w samoocenę, prowadząc do depresji, którą zbyt często mylimy z lenistwem, nadwrażliwością, chimerycznością. To opowieść o bezradności. O kobietach, które chciały krzyczeć, ale nauczyły się milczeć. O świecie, który nie słucha, bo już dawno uznał, że zna odpowiedzi.
Wstęp wolny.
4 października o godz. 20:00 w Domu Kultury Polskiej w Wilnie w ramach Młodzieżowego Festiwalu Sztuki Teatralnej Sol Oriens wystąpi Anna Borkowska (Anhilde). Wykona swoje autorskie utwory oraz covery znanych piosenek.
Anna Borkowska (Anhilde) – wokalistka jazzowo-popowa, autorka tekstów i kompozytorka. Studentka produkcji muzyki, która w swojej twórczości łączy wiedzę producencką z pasją do śpiewania i pisania piosenek. W lipcu 2025 roku ukazał się jej debiutancki singiel „DELETE” wraz z teledyskiem, otwierając tym samym nowy rozdział w jej artystycznej drodze. Na scenie wyróżnia się naturalną charyzmą i wrażliwością, a jej celem jest tworzenie muzyki, która nie tylko brzmi nowocześnie, ale też porusza słuchaczy. Oprócz działalności muzycznej angażuje się także w teatr, gdzie rozwija swoje aktorskie umiejętności i łączy pasję do muzyki ze sztuką sceniczną.
Wstęp wolny.
W 2025 roku świętujemy 150. rocznicę urodzin M. K. Čiurlionisa oraz 260. rocznicę urodzin M. K. Ogińskiego. Polski Zespół Pieśni i Tańca Ojcowizna wraz z chórem „Ojczyzna” z Węgorzewa zaprasza na muzyczno-literackie spotkanie „Polonez, który łączył narody”, poświęcone tym wybitnym artystom.
Koncert odbędzie się 5 października o godz. 12:00 w Centrum Kultury w Nowej Wilejce. Wstęp wolny.
Muzeum Pałacu Wielkich Książąt Litewskich, wyrażając solidarność z innymi organizacjami kulturalnymi i społecznościami oraz ich postulatami wobec władz, w dniu protestu środowiska kulturalnego, 5 października, o godz. 14:00 zaprasza na wykład „Jak niszczy się państwa: przypadek Rzeczypospolitej Obojga Narodów”. Wykład wygłosi dr Ramunė Šmigelskytė-Stukienė.
230 lat temu z politycznej mapy Europy zniknęło jedno z największych państw ówczesnej Europy Środkowo-Wschodniej – Rzeczpospolita Obojga Narodów.
Podczas wykładu, opierając się na analizie międzynarodowych dokumentów oraz świadectwach ówczesnych osób, które przeżyły zniszczenie państwa, będzie rozważane, co doprowadziło do rozbiorów Rzeczypospolitej Obojga Narodów, w jakim stopniu te wydarzenia były determinowane sytuacją geopolityczną, w jakim – polityczną (nie)dojrzałością samego społeczeństwa Rzeczypospolitej, a w jakim – podsycaniem wewnętrznych konfliktów przez siły zewnętrzne; będzie mowa o tym, czy w historii tamtego okresu zdarzały się inne przypadki, w których kwestia zniszczenia i podziału suwerennego państwa była rozstrzygana rękami obcych, oraz jakie lekcje niesie historia zniszczenia Rzeczypospolitej Obojga Narodów.
Rejestracja tutaj.
Zapraszamy 5 października o godz. 14:30 do Galerii Obrazów w Wilnie (ul. Wielka 4) na specjalną wycieczkę „To może być ostatni raz: złocenia, ramy i zaginione tajemnice”, prowadzoną przez konserwatorkę złocenia z Centrum Konserwacji im. Pranasa Gudynasa – Ingridę Bagočiūnienė.
Każdy obraz ma swojego cichego opowiadacza – ramę. Najczęściej ramy obrazów lśnią złotem, opowiadając historię konkretnego okresu, a niestety często pozostają niezauważone. Czy wiedzieli Państwo, że ramy były nie tylko częścią obrazu, ale także elementem wystroju wnętrz?
Zapraszamy na wycieczkę, podczas której zapoznają się z technologiami i kunsztem złocenia; subtelnymi połączeniami dekoru i metali; ginącą tradycją rzemieślniczą, której dziś grozi zapomnienie. Sztuka ram – to zanikająca dziedzina kultury. Kultywujmy sztukę i kulturę, nie pozwólmy, aby historia została zapomniana.
Rejestracja na wycieczkę: tel. +37068245314 albo augustina.ivanauskaite@lndm.lt. Wycieczka jest bezpłatna. Wycieczka jest częścią niedzielnego ostrzegawczego strajku środowiska kulturalnego „To może być ostatni raz”.
XV Międzynarodowy Festiwal św. Jakuba zaprasza na imponującą celebrację dźwięków, łączącą muzykę sakralną, światowej klasy artystów i wyjątkowe przestrzenie koncertowe. Tegoroczny festiwal to nie tylko seria darmowych koncertów, ale także piękna tradycja, która od piętnastu lat szerzy przesłanie o mocy muzyki, która inspiruje, łączy i wzbogaca. Jubileuszowy festiwal zdominuje muzyka chóralna – aż 7 chórów z Litwy i z zagranicy zaprezentuje programy oparte na różnorodności gatunkowej. Zaplanowano ponad 10 koncertów – wystąpią także dyrygenci, chór oraz zespół kameralny z Polski.
Trzy koncerty odbędą się w Kościół św. Apostołów Filipa i Jakuba w Wilnie. 5 października – Państwowym Chórem „Vilnius” będzie dyrygował Dariusz Zimnicki. W programie koncertu – utwory Maestro Romualda Twardowskiego. 18 października – Występ chóru „Quantum” Politechniki Warszawskiej. 25 października – Koncert zespołu kameralnego Capella Bydgostiensis (kierownik artystyczny i dyrygent Piotr Pławner).
26 października – w Litewskiej Filharmonii Narodowej odbędzie się koncert finałowy festiwalu – Zita Bružaitė „Buen Camino!”. Wykonawcy: Państwowy Chór „Vilnius”, Capella Bydgostiensis, Gunta Gelgotė (sopran), Eugenijus Chrebtovas (baryton), Robertas Beinaris (obój), Giedrius Labanauskas (flugelhorn), Vincenzo de Martino (organy), Tomas Kulikauskas (perkusja), dyrygent Artūras Dambrauskas.
6 października Muzeum Uniwersytetu Wileńskiego zaprasza nauczycieli do udziału w bezpłatnych wycieczkach.
Wycieczka po Obserwatorium Idei Uniwersytetu Wileńskiego odbędzie się 6 października, godz. 13:00–14:00.
Obserwatorium Idei Uniwersytetu Wileńskiego to przestrzeń edukacyjna, rekreacyjna i komunikacji naukowej, zlokalizowana w unikalnym miejscu historycznego kompleksu obserwatorium przy ul. Čiurlionisa. Podczas wycieczki nauczyciele zapoznają się z historią obserwatorium wybudowanego w międzywojniu, naukowcami tu pracującymi, obejrzą znajdujące się tam teleskopy oraz wezmą udział w kosmicznych zajęciach edukacyjnych.
Wycieczka „Kobiety na Uniwersytecie Wileńskim” odbędzie się 6 października, godz. 14:30 - 15:45.
Podczas wycieczki zaprosimy do zapoznania się z edukacją kobiet na Litwie oraz na Uniwersytecie Wileńskim. Co ciekawe, kobiety zaczęły oficjalnie studiować na Uniwersytecie Wileńskim dopiero na początku XX wieku, jednak ich nieformalny kontakt z tą instytucją akademicką rozpoczął się znacznie wcześniej. Podczas wycieczki odwiedzimy różne miejsca w głównym kompleksie Uniwersytetu Wileńskiego oraz w Starym Mieście Wilna, które świadczą o zaangażowaniu kobiet w życie akademickie w obszarach takich jak medycyna, mecenat, kultura salonowa i inne dziedziny.
Wycieczka „Życie studenckie i nauka w XIX wieku. Adam Mickiewicz” odbędzie się 6 października, godz. 16:00–17:15.
Wycieczka zaprasza do zapoznania się z Adamem Mickiewiczem, ikoną literatury romantyzmu, jego środowiskiem życia oraz twórczością. Podczas wycieczki odwiedzimy dziedzińce centralnych gmachów Uniwersytetu Wileńskiego. Opowieści dotyczą kontekstu Uniwersytetu Wileńskiego w XIX wieku, życia studenckiego, nauki i rozrywki, a także relacji między młodzieżą, profesorami, mieszczanami i władzą carską.
Wycieczki są bezpłatne. Rejestracja tutaj.
Zapraszamy 7 października o godz. 17:30 do Galerii Obrazów w Wilnie (ul. Wielka 4) na otwarcie aż trzech wystaw fotografii wileńskiej.
Na pierwszej wystawie „Jasne miasto, mroczne czasy. Wilno XIX-wiecznego fotografa Wilhelma Zacharczyka” zaprezentowany zostanie zbiór fotografii Wilhelma Józefa Zacharczyka (1841–1869) „Album wileńskie” – jeden z pierwszych reprezentacyjnych fotopamiętników o Wilnie stworzonych w XIX wieku. Autor widoków jasnego miasta – dwudziestopięcioletni młodzieniec, który w ciągu jednego roku poznał i bez wątpienia pokochał miasto, urodzony w Krzemieńcu w guberni wołyńskiej (obecnie Ukraina), który przybył do Wilna z Warszawy. W latach 1865–1866 fotograf wykonał 52 obrazy miasta i jego okolic, korzystając z technologii mokrego kolodionu.
Fotografując miasto, Zacharczyk zwracał uwagę nie tylko na obiekty architektoniczne będące symbolami tożsamości Wilna – symbole dawnej europejskiej kultury – lecz także dostrzegał stare przedmieścia i okolice, ukazując życie społeczne na peryferiach prowincjonalnego imperium – jego przepych i ubóstwo, pałace i chaty. W XXI wieku fotografie Wilhelma Zacharczyka dają możliwość powrotu do miejsc Wilna, które już nie istnieją lub stały się nie do poznania, umożliwiają zobaczenie dramatycznych pejzaży stolicy z tamtych czasów i przypomnienie sobie lekcji historii.
Na drugiej wystawie „Jestem wilnianinem” artysta Mindaugas Meškauskas, wykorzystując autentyczny XIX-wieczny proces mokrego kolodionu stosowany przez Wilhelma Zacharczyka, uwiecznił w fotografii portrety osób w różnym wieku, o różnych zawodach i pochodzeniu, zadając proste, lecz wielowarstwowe pytanie: „Czy jesteś wilnianinem?”.
Na trzeciej wystawie „Tu wtedy, tam teraz: miejsce – Wilno” artystka Dovilė Dagienė prezentuje serię zdjęć inspirowanych słońcem, wykonanych w XIX-wiecznym Obserwatorium Uniwersytetu Wileńskiego przez Wilhelma Zacharczyka, mającą na celu badanie natury czasu i przestrzeni oraz naszego postrzegania rzeczywistości. Każde zdjęcie z tej serii powstaje dwukrotnie – rejestrując światło słoneczne w dwóch kadrach, oddalonych od siebie dokładnie o osiem minut. Ta metoda wykracza poza tradycyjne statyczne ujęcie, wprowadzając nieodwracalny upływ czasu fizycznego. W ten sposób kwestionowane jest postrzeganie fotografii jako wyłącznie rejestracji pojedynczych chwil. Prace Dagienė są niczym most między bezpośredniością a nieskończonością. Zachęcają do refleksji nad upływem czasu i sposobem, w jaki tworzymy nasze wewnętrzne obrazy świata.
8 października o godz. 17:00 zapraszamy na spotkanie z dr Dalią Klajumienė na temat „Kafle miejscowe i importowane w XIX–XX w., 7. dekada na Litwie”. Spotkanie odbędzie się w Agencji Odnowy Starówki Wileńskiej (ul. Szklana 4).
Wydarzenie jest bezpłatne, jednak ze względu na ograniczoną liczbę miejsc wymagana jest rejestracja.
Podczas spotkania omawiana będzie historia wytwórców kafli na Litwie, przepisy regulujące znakowanie kafli producentów miejscowych i importowanych oraz tendencje w imporcie kafli do Litwy. Porozmawiamy o napięciach i przypadkach konkurencji między rzemieślnikami wileńskimi, o tradycjach mistrzów cechu garncarzy w XIX wieku oraz o historii wileńskich fabryk kafli w okresie międzywojennym.
