Jak spędzić najbliższy weekend oraz tydzień w Wilnie i na Wileńszczyźnie? Proponujemy zestawienia najciekawszych wydarzeń.
13 września o godz. 12:00 Wydział Sztuki Tekstylnej i Wzornictwa Wileńskiej Akademii Sztuk Pięknych (ul. Wielka 20-30) zaprasza na kameralne spotkanie o tradycyjnej technologii krosien tkackich oraz twórczynią Eglė Žlabienė. Eglė jest studentką Katedry Sztuki i Projektowania Tkaniny Akademii Sztuk Pięknych w Wilnie. Do praktyk wybrała manufakturę tkacką. Po kilku tygodniach spędzonych przy ręcznych krosnach czteroosnowowych Eglė zbliżyła się do wyjątkowej chwili – przecięcia osnowy i rozwinięcia nowo powstałej tkaniny.
Przeżyjmy ten proces razem. Eglė obiecuje również podzielić się refleksjami, które towarzyszyły jej podczas tkania, opowie o technologicznych szczegółach oraz o kierunkach, w jakich nowo powstała tkanina wkrótce się przeobrazi. A może to właśnie Wy przyniesiecie najlepszy pomysł?
13 września o godz. 13:00 zapraszamy do Dworu w Białej Wace, gdzie rozpoczną się 30. Dożynki Rejonu Wileńskiego.
Szczegółowy program tutaj.
13 września o godz. 16:00 Święciański Oddział Rejonowy ZPL zaprasza na Festyn Kultury Polskiej „Nad brzegiem Żejmiany” do Podbrodzia.
Organizatorzy przygotowali bogaty program artystyczny, wystąpią zespoły ludowe, wokalne i muzyki współczesnej. Dla najmłodszych przygotowano zajęcia edukacyjne i zabawy. Na wszystkich gości będzie czekała tradycyjna kasza wojskowa.
13 września o 18:30, Związek Harcerstwa Polskiego na Litwie zaprasza na „Ognisko Całości 2025“. Wydarzenie się odbędzie w podwórku Klasztoru Franciszkanów (ul. Franciszkańska 1, Wilno).
Czeka nas wieczór pełen śpiewu, pląsów i prawdziwej harcerskiej atmosfery. Na Facebooku organizacji harcerskiej jest zamieszczony śpiewniczek ogniska i informacja, która drużyna prowadzi pląs po której piosence.
14 września Samorząd Rejonu Solecznickiego i Centrum Kultury Samorządu Rejonu Solecznickiego zapraszają na wyjątkowe święto obfitości i tradycji „DOŻYNKI 2025!”.
Dożynki to czas radości, wspólnego świętowania i dziękczynienia za hojność natury. To wyjątkowa okazja, by zanurzyć się w kolorowej mozaice kultury, muzyki i smaków.
Szczegółowy program tutaj.
XXXII Międzynarodowy Festiwal Poezji „Maj nad Wilią” odbędzie się w dniach 15–18 września w Wilnie. Hasło tegorocznej edycji: „Polacy wielu kultur”.
Od ponad trzech dekad „Maj nad Wilią” łączy twórców i odbiorców sztuki z całego świata. W tym roku festiwal otwiera się szczególnie na dialog pokoleń i aktywność młodzieży – od poezji i filmu, przez sztuki wizualne, po muzykę.
W programie m.in.: spotkanie z Krzysztofem Zanussim i Michałem Dondzikiem + projekcja filmu “Cwał”; wieczór poetycki z Jerzym Jarniewiczem, laureatem Nagrody Nike; pierwszy w Wilnie slam poetycki – scena dla młodych twórców; debata „Tożsamość i popkultura”; filmowe spotkanie z festiwalem EMiGRA; wystawy malarstwa i sztuki immersyjnej (prof. Robert Jundo, Ieva Aleksandrovič); koncert finałowy Eveliny Voloskovej i Andrzeja Stankiewicza „Między źródłami”.
Jak zawsze nie zabraknie wymiaru wspólnotowego – poezja i sztuka spotkają się również z gestem solidarności podczas wizyty w Hospicjum bł. ks. Michała Sopoćki. Wilno na cztery dni stanie się miejscem spotkania kultur, języków i pokoleń.
Dwór w Markuciach, przeobrażając się i stając się częścią Muzeum Miasta Wilna, zaprasza do otwartych rozmów opartych na uważnym słuchaniu, krytycznym myśleniu i empatii. Pierwsze spotkanie z cyklu poświęcone będzie przestrzeni teatralnej – warto przypomnieć, że od 2019 roku w Dworze w Markuciach wystawiany jest spektakl „Wujaszek Wania” według sztuki Antona Czechowa, wyreżyserowany przez Tadasa Montrimasa i przygotowany przez Wileński Teatr Stary. Kwestia kultury rosyjskiej w dzisiejszych czasach jest bardzo złożona, ale jednocześnie aktualna i konieczna do dyskusji – nie tylko po to, aby poznać sposoby działania wroga w obszarze kultury, lecz także pamiętając, że część naszych obywateli to Rosjanie, którzy mają prawo do własnej kultury narodowej.
To bardzo złożone, problematyczne i skomplikowane pole pomogą wyjaśnić filozofowie, socjologowie oraz profesjonaliści teatru. Dyskusję poprowadzi aktor, dramaturg i reżyser Aleksandr Špilevoj. Dyskusja „Przestrzeń dialogu w Markuciach: kultura rosyjska czy kultura Rosji?” odbędzie się 15 września o godz. 18:00 w oddziale Muzeum Miasta Wilna przy ul. Niemieckiej 6.
Organizacja SENJORO już trzeci rok z rzędu zaprasza seniorów na tradycyjne „Pikniki Seniorów”. Wydarzenie odbędzie się 18 września o godz. 14:00 na łące przy Białym Moście.
Tą inicjatywą organizacja SENJORO pragnie wspierać przyjaźń wśród seniorów oraz inspirować ich do tworzenia miłych chwil w codziennym życiu. „Piknik Seniorów” to okazja do spotkania, rozmowy, wspólnego tworzenia, dzielenia się uśmiechami i jedzeniem oraz świętowania swojego srebrnego wieku. „Pikniki Seniorów” odbędą się aż w 14 miastach Litwy. Podczas pikniku w Wilnie zaprosimy nie tylko do degustacji i rozmów, ale także do udziału w różnych aktywnościach.
18 września o godzinie 18:00 w Litewskim Muzeum Teatru, Muzyki i Kina otwarta zostanie wystawa „M. K. Čiurlionis i Wilno”.
Na ekspozycji znajdą się fotografie, listy, fragmenty prasowe, reprodukcje obrazów oraz mnóstwo muzyki. Wystawa zawiera wiele elementów interaktywnych. Po raz pierwszy w muzeum zaprezentowana zostanie wystawa zintegrowana ze specjalną ścieżką zadań przygotowaną z myślą o młodszych zwiedzających.
Podczas otwarcia wystawy odbędzie się wyjątkowy koncert. W Muzeotece Litewskiego Muzeum Teatru, Muzyki i Kina wileński zespół wokalny „Duodeco” wykona program litewskich pieśni ludowych zaaranżowanych przez M. K. Čiurlionisa.
18 września o godz. 19:00 Sol Oriens zaprasza na spektakl „Balladyna Reloaded”, który odbędzie się w sali teatralnej na Uniwersytecie Wileńskim.
Balladyna Reloaded” to współczesna, muzyczna reinterpretacja klasycznego dramatu Juliusza Słowackiego – opowieści o władzy, zbrodni, przeznaczeniu i upadku moralnym. W tej nowoczesnej odsłonie tekst romantyczny rezonuje z lękami dzisiejszego człowieka, stając się pretekstem do rozmowy o tym, jak współczesność kształtuje nasze wybory, winy i konsekwencje.
Reżyserka Bożena Sosnowska prowadzi widza przez świat, w którym granice między przeszłością a teraźniejszością zacierają się. Balladyna staje się nie tylko symbolem bezwzględnej ambicji, ale też lustrem, w którym współczesny człowiek konfrontuje się ze swoimi lękami – śmiercią, samotnością, nieuchronnością losu.
Zapraszamy 19 września o godzinie 14:00 do Galerii Obrazów w Wilnie na warsztaty twórcze „Historia jednego obrazu: ‘Motyw cmentarza’ M. K. Čiurlionisa”, organizowane z okazji 150. rocznicy urodzin Mikołaja Konstantego Čiurlionisa (1875–1911).
Podczas zajęć edukacyjnych zapoznamy się z osobowością M. K. Čiurlionisa oraz wyjątkowością jego twórczości. Wspólnie przyjrzymy się obrazowi „Motyw cmentarza” z 1909 roku – zwrócimy uwagę na jego kompozycję, symbole, dostrzeżemy związki z litewskim folklorem oraz duchem romantyzmu. Nie tylko będziemy słuchać, lecz także dzielić się własnymi wrażeniami, odkrywać niespodziewane detale, a w części twórczej stworzymy własne interpretacje ornamentu, pozwalając, by jeden obraz przemówił naszymi własnymi kolorami i myślami.
Wymagana jest wcześniejsza rejestracja pod numerem telefonu +370 682 45 314 lub drogą mailową augustina.ivanauskaite@lndm.lt.
120 lat temu w Wilnie urodziła się jedna z najwybitniejszych polskich naukowczyń – astronom Wilhelmina Iwanowska, która od najmłodszych lat fascynowała się tajemnicami kosmosu i całe życie poświęciła ich zgłębianiu. Z tej okazji Obserwatorium Idei Uniwersytetu Wileńskiego (ul. M. K. Čiurlionio 29) zaprasza 20 września do wspólnego zanurzenia się w edukacyjną sobotę pełną odkryć.
11:00 – „Badacze nieba – astronomowie”. Kim są astronomowie, jakimi narzędziami posługiwali się w przeszłości i jak zmieniały się ich najważniejsze przyrządy – teleskopy? Uczestnicy będą mogli sami wypróbować aplikację do wyszukiwania obiektów nieba, a nawet obrócić 100-letnią kopułę obserwatorium.
14:00 – „Mgławica w słoiku”. Mgławice to kosmiczne obłoki, z których rodzą się nowe gwiazdy. Ich kolory i kształty przypominają różnorodne przedmioty z Ziemi – od kociego oka po trąbę słonia. Podczas zajęć edukacyjnych przyjrzymy się mgławicy w kształcie kociej łapki i stworzymy jej wersję w słoiku, używając kolorów, gwiezdnego pyłu i własnej wyobraźni.
Rejestracja tutaj.
20 września o godz. 15:00 Muzeum Dziedzictwa Kościelnego zaprasza najmłodszych gości wraz z rodzicami do bliższego przyjrzenia się architekturze kościoła i klasztoru, odkrywania tajemnic skrywanych za murami klasztoru oraz poznania codziennego życia bernardyńskich zakonników. W warsztatach twórczych „Architektura i rytm codzienności klasztoru”, tworząc szablony, pieczątki i naklejki, za pomocą techniki kolażu „zbudujemy” kościół, a nawet cały zespół klasztorny.
Wydarzenie jest bezpłatne, wymagana jest wcześniejsza rejestracja pod numerem telefonu +370 5 269 7800 lub drogą mailową: edukacja@bpmuziejus.lt.
Już 20 września o godz. 19:00 w Sali Kongresowej w Wilnie (ul. Vilniaus 6, Wilno) wystąpi orkiestra MŁODZI – POLSCY. Jest to projekt, w którym już po raz szósty, na scenie spotykają się młodzi muzycy polskiego pochodzenia z Litwy, Białorusi, Łotwy, Niemiec, Ukrainy oraz Polski. Ich wspólne muzykowanie, pod batutą dyrygenta Huberta Kowalskiego, zaowocuje koncertem pełnym emocji i wyjątkowej muzyki. W programie znajdą się dzieła m.in. Wojciecha Kilara, Zbigniewa Wodeckiego, Grażyny Bacewicz, Stanisława Moniuszki, Krzysztofa Pendereckiego oraz Mieczysława Karłowicza.
Liczba miejsc ograniczona – obowiązuje rejestracja. Link do rejestracji tutaj.
21 września o godz. 13:00 Trocki Oddział Rejonowy ZPL zaprasza do Rudziszek na tradycyjną imprezę dożynkową „Plon 2025”.
Czy można odnaleźć ducha Adama Mickiewicza we współczesnym Wilnie? 22 września o godz. 19:00 w Filii Uniwersytetu w Białymstoku w Wilnie (ul. Aguonų 22) przeniesiemy się w przestrzeń, gdzie granica między rzeczywistością a metafizyką niemal zanika.
Spektakl „Dziad yyy” to opowieść o dwóch bohaterach, którzy wyruszają w niezwykłą podróż w poszukiwaniu śladów polskiego wieszcza. Ich wędrówka prowadzi przez wileńskie zaułki i ezoteryczne doświadczenia, zmuszając do konfrontacji z własnym wnętrzem, lękami i pytaniami wykraczającymi poza zwykłą percepcję. A wszystko to utkane z fraz, obrazów i energii dzieł Mickiewicza.
Spektakl w języku polskim. Wstęp wolny.
23 września o godzinie 18:00 Pałac Wielkich Książąt Litewskich zaprasza na dyskusję „Dziedzictwo kulturowe Rzeczypospolitej Obojga Narodów w kontekście współczesnych wyzwań”.
W dyskusji wezmą udział: Taras Woźniak, dyrektor Lwowskiej Narodowej Galerii Sztuki im. Borysa Woznyckiego; dr Roman Chmelyk, dyrektor Lwowskiego Muzeum Historii; dr Vydas Dolinskas, dyrektor generalny Muzeum Pałacu Wielkich Książąt Litewskich. Dyskusję poprowadzi Marijus Uzorka (Muzeum Pałacu Wielkich Książąt Litewskich).
Rejestracja tutaj.
W Centrum Kultury w Niemenczynie otwarto wystawę figur szachowych ze zbiorów Stasysa Plytnykasa.
Symbolicznym momentem otwarcia było umieszczenie w gablocie szachownicy Lego „Harry Potter” przez wnuczkę kolekcjonera. Centrum Kultury w Niemenczynie zaprasza do zapoznania się z wyjątkowymi eksponatami z całego świata.
Na dziedzińcu głównym Muzeum Narodowego – Pałacu Wielkich Książąt Litewskich prezentowana jest wystawa planszowa „Z Krakowa, Wilna i Warszawy – do Puszczy Białowieskiej. Podróże i polowania królów polskich i wielkich książąt litewskich”, organizowana przez Fundację Rozwoju Uniwersytetu Kardynała Stefana Wyszyńskiego w Warszawie. Wystawa poświęcona jest znaczeniu fenomenu polowania w życiu władcy oraz prezentacji badań nad dworem łowieckim w Puszczy Białowieskiej.
Od XIV w. do końca XVIII w. Puszcza Białowieska znajdowała się na terenie Wielkiego Księstwa Litewskiego, przy granicy z Królestwem Polskim. Przetrwała do dnia dzisiejszego, ponieważ była otaczana opieką i chroniona przez królów polskich i wielkich książąt litewskich. W latach 1386–1795 (przez 410 lat) jedenastu władców Polski i Litwy odwiedziło Białowieżę ponad 100 razy. W Puszczy Białowieskiej odbywały się królewskie polowania na żubry, łosie, jelenie i niedźwiedzie.
Dwór myśliwski władcy istniał już pod koniec XIV wieku na wyjątkowym obszarze, który później nazwano Starym Białowieżem. Pod koniec XVI wieku król Zygmunt III Waza (1587/1588–1632) przeniósł dwór do Nowego (obecnego) Białowieża. Kolejne dwory zostały wzniesione za panowania Augusta III (1733–1763) oraz Stanisława Augusta Poniatowskiego (1764–1795). Ostatni z królewskich dworów został zniszczony przez wojska carskiej Rosji podczas powstania w 1831 roku.
Dział Rzadkich Książek i Rękopisów Litewskiej Biblioteki Narodowej im. Martynasa Mažvydasa prezentuje wystawę „Cicha rozmowa ze starą fotografią portretową z przełomu XIX i XX wieku”, na której eksponowane są znaczące przykłady dziedzictwa fotograficznego XIX – pocz. XX w. z kolekcji Biblioteki Narodowej. Te ikonograficzne dokumenty świadczą o rozwoju wczesnej fotografii, kontekstach kulturowych, sposobach wizualnej reprezentacji w ówczesnym społeczeństwie oraz o nieprzerwanym biegu biografii i historii.
Przed pojawieniem się fotografii swój wizerunek przyszłym pokoleniom mogła pozostawić jedynie niewielka, uprzywilejowana część społeczeństwa, zlecając wykonanie portretów malowanych lub rysowanych. Fotografia zasadniczo zmieniła tę tradycję, dając możliwość uwiecznienia siebie znacznie szerszej grupie ludzi.
Na ekspozycji prezentowane są wizerunki w różnych gatunkach i formatach – od modnych wówczas portretowych „wizytówek” po kompozycje studyjne oraz fotografie wykonane poza studiem. Fotografie te pochodzą z archiwów rodzinnych Stasysa Tomonisa, Felicji Bortkiewicz, Stanisława Kossakowskiego i innych, ukazując rozwiązania techniczne, estetyczne oraz zmieniające się pojęcia codzienności, mody i tożsamości. Wizualność, dbałość o detale i teatralność dekoracji przyciągają tu szczególnie wzrok.
Każdy portret to niema opowieść o czasie, który minął, lecz pozostawił ślad. O ludziach, którzy pozowali nie tylko dla siebie, ale dla pamięci własnej, bliskich czy przyjaciół. Ich postawa, strój, a nawet szczegóły tła odkrywają ich świat, wartości, pragnienia i cichą godność. Wygląd, a w szczególności ubiór, staje się istotnym akcentem tożsamości modela – znakiem jego prezentacji i utrwalenia w pamięci kulturowej.
Wystawa będzie prezentowana do 18 października w Czytelni Rzadkich Książek i Rękopisów (V piętro, pokój 533). Zwiedzać ją można od poniedziałku do piątku w godzinach 10:00–19:00, a w soboty w godzinach 10:00–18:00.
