Zmarła sygnatariuszka Aktu Niepodległości Litwy i profesor Kazimira Prunskienė – poinformował portal Delfi.lt.
Informację tę portalowi potwierdził jej syn, Vaidotas.
Pierwsza premier odrodzonej niepodległej Litwy, Kazimira Danutė Prunskienė, urodziła się 26 lutego 1943 roku w rejonie święciańskim. Po uzyskaniu stopnia doktora nauk ekonomicznych była jedną z założycielek Litewskiego Ruchu na rzecz Przebudowy (Sąjūdis), a następnie członkinią jego grupy inicjatywnej oraz Rady.
Przed rozpoczęciem działalności politycznej w latach 1964–1965 pracowała jako ekonomistka w kombinacie budownictwa mieszkaniowego. W 1965 roku ukończyła z wyróżnieniem Uniwersytet Wileński, uzyskując tytuł ekonomistki. Przez 21 lat pracowała tam na Wydziale Ekonomiki Przemysłu jako wykładowczyni, starsza wykładowczyni, a następnie docentka. Prowadziła również działalność naukową na uczelniach na Węgrzech i w innych krajach.
W latach 1990–1992 została wybrana z okręgu wyborczego Werki do Rady Najwyższej – Sejmu Odrodzeniowego Litwy z ramienia Sąjūdisu. W parlamencie pracowała w Komisji Gospodarki. W latach 1990–1991 pełniła funkcję premiera w pierwszym rządzie niepodległej Litwy. Była pierwszą kobietą na stanowisku premiera Litwy.
Jako pierwsza litewska polityk po odzyskaniu niepodległości, w 1990 roku spotkała się z prezydentem USA George'em H.W. Bushem, premier Wielkiej Brytanii Margaret Thatcher, kanclerzem Niemiec Helmutem Kohlem oraz prezydentem Francji François Mitterrandem. Po tych spotkaniach Michaił Gorbaczow został zmuszony do podjęcia negocjacji z Litwą.
Później, w 1993 roku, założyła własną firmę doradczą i przez trzy lata pełniła funkcję jej prezeski oraz konsultantki biznesowej. Następnie pracowała jako profesor na Uniwersytecie Technicznym im. Giedymina w Wilnie, choć nie było to jej główne miejsce zatrudnienia.
Kazimira Danutė Prunskienė była założycielką i przewodniczącą Litewskiej Partii Kobiet, która później przekształciła się w Partię Nowej Demokracji. W 2001 roku została przewodniczącą Związku Litewskiej Partii Chłopskiej i Partii Nowej Demokracji. W wyborach parlamentarnych w 1996 i 2000 roku została wybrana do Sejmu w okręgach jednomandatowych.
W 2001 roku za szczególne zasługi została odznaczona jednym z najwyższych odznaczeń Republiki Federalnej Niemiec – Wielkim Krzyżem Zasługi z Gwiazdą Orderu Zasługi RFN.
Opublikowała ponad 400 prac naukowych i artykułów z dziedziny ekonomii w prasie litewskiej i zagranicznej. Była również autorką kilkudziesięciu książek.
W 2005 roku podczas zjazdu Związku Litewskiej Partii Chłopskiej i Partii Nowej Demokracji zdecydowano o zmianie nazwy ugrupowania na Litewski Związek Chłopów Ludowców. Kazimira Prunskienė została wybrana przewodniczącą partii. Wybory parlamentarne w 2008 roku okazały się dla ugrupowania nieudane – partia nie przekroczyła 5-procentowego progu wyborczego, choć zdobyła trzy mandaty w okręgach jednomandatowych.
Kazimira Danutė Prunskienė, która była pierwszą premier niepodległej Litwy, ubiegała się również o urząd pierwszej kobiety-prezydenta kraju. W 2004 roku wystartowała w wyborach prezydenckich. W pierwszej turze odniosła sukces i wraz z Valdasem Adamkusem awansowała do drugiej tury.
Ostatecznie nie została jednak prezydentem. Uzyskała 46,66 proc. głosów, zajęła drugie miejsce, a urząd głowy państwa po raz drugi objął Valdas Adamkus.
O fotel prezydenta walczyła także w 2009 roku. Startując jako kandydatka niezależna, zajęła piąte miejsce, a wybory już w pierwszej turze wygrała Dalia Grybauskaitė.
– Zmieniłabym politykę rządu tak, aby stanęła z głowy na nogi. Należy pobudzać gospodarkę i konsumpcję oraz rozwijać infrastrukturę, ponieważ obecnie dzieje się dokładnie odwrotnie – mówiła po wyborach w 2009 roku, zapytana o to, jakie działania podjęłaby, gdyby została prezydentem.
Kazimira Prunskienė wychowała troje dzieci. Z polityki wycofała się w 2012 roku. Wówczas, 26 lutego – w dniu swoich urodzin – doznała udaru mózgu. Bliscy, którzy przyjechali zabrać ją na uroczystość, znaleźli ją nieprzytomną. Przeszła skomplikowaną operację mózgu, a w wyniku udaru doszło do paraliżu prawej strony ciała. Rehabilitację rozpoczęła na Litwie, a następnie kontynuowała ją w Moskwie.
